İstanbul’daki Mezarlıklar Kaç Tane? İlçe İlçe Mezarlık Dağılımı
İstanbul’da mezarlıkların sayısı 600’ü aşmaktadır. Bu mezarlıklar İstanbul Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü tarafından yönetilir ve her ilçe kendi sınırları içinde en az bir mezarlığa sahiptir. Kentin büyük bir metropol olması ve çok uzun bir tarihe sahip olması nedeniyle İstanbul’daki mezarlıklar hem yeni gömüler için aktif olarak kullanılan hem de tarihi özellik taşıyan alanlardır.
İşte bazı ilçelere göre mezarlık sayısı örnekleri:
- Üsküdar: Karacaahmet, Bülbüldere, Nakkaştepe gibi büyük ve yoğun mezarlık alanlarına sahiptir.
- Eyüpsultan: Eyüp Mezarlığı başta olmak üzere dini öneme sahip birçok mezarlığı içerir.
- Kadıköy: Zincirlikuyu Mezarlığı gibi prestijli ve yoğun alanlara yakındır.
- Sarıyer: Kilyos ve Zekeriyaköy mezarlıkları bu bölgede yer alır.
- Fatih: Edirnekapı Şehitliği ve tarihi Osmanlı mezarlıklarıyla dikkat çeker.
İstanbul’da Avrupa Yakası ve Anadolu Yakası olarak iki ana gruba ayrılan bu mezarlıklar, bulunduğunuz yere ve aile mezarlığı tercihlerinize göre değişiklik gösterebilir.
Avrupa Yakası Mezarlıkları: En Bilinen Mezarlıklar Nerede?
Avrupa Yakası’nda yer alan mezarlıklar hem sayıca çoktur hem de İstanbul’un kültürel ve tarihi yapısını yansıtır. İşte en bilinen mezarlıklar ve bulundukları ilçeler:
- Zincirlikuyu Mezarlığı (Şişli): İş ve sanat dünyasından birçok ünlü ismin mezarı buradadır. Konumu nedeniyle ulaşımı oldukça kolaydır.
- Edirnekapı Şehitliği (Fatih): Kurtuluş Savaşı, Çanakkale ve 15 Temmuz gibi dönemlere ait şehitlerin yattığı, tarihi ve manevi önemi büyük bir mezarlıktır.
- Feriköy Mezarlıkları (Şişli): Müslüman, Katolik, Ortodoks ve Protestan cemaatlere ait mezarlıkları barındırır.
- Ayvansaray ve Eyüp Mezarlıkları (Eyüpsultan): Osmanlı’dan kalma çok sayıda tarihi kabir yer alır. Manevi açıdan en çok tercih edilen bölgelerden biridir.
- Kilyos Mezarlığı (Sarıyer): Doğal yapısı ve sakinliğiyle özellikle büyükşehir stresinden uzak, huzurlu bir yer arayanların tercih ettiği mezarlıklardandır.
Anadolu Yakası Mezarlıkları: Hangi İlçede Hangi Mezarlıklar Var?
Anadolu Yakası, geniş mezarlık alanları ve bazı ilçelerde yüksek mezar yoğunluğuyla dikkat çeker. İşte bazı ilçelere göre mezarlık örnekleri:
Üsküdar
- Karacaahmet Mezarlığı: Türkiye’nin en eski ve en büyük mezarlıklarından biridir.
- Bülbüldere Mezarlığı: Özellikle aile mezarlığı taleplerinde çok tercih edilir.
Kadıköy
- Küçükbakkalköy Mezarlığı ve İçerenköy Mezarlığı gibi mahalle bazlı alanlar mevcuttur.
Ataşehir
- Kayışdağı Mezarlığı: Yeni yerleşim bölgelerine yakın, modern bir alandır.
Pendik
- Yayalar ve Kurtköy Mezarlıkları: Bu bölgede yaşayanlar için öncelikli tercihlerdir.
Maltepe
- Başıbüyük Mezarlığı: Büyük alanlı ve şehir merkezine yakınlığıyla bilinir.
Ümraniye
- Yamanevler ve Kazım Karabekir Mezarlıkları: Bölgesel talepleri karşılayan aktif mezarlıklardır.
Anadolu Yakası mezarlıkları genellikle daha büyük ve boş yer bulma açısından Avrupa Yakası’na göre daha avantajlı olabilir.
İstanbul Mezarlıkları Haritası: Nasıl Ulaşılır, Yol Tarifi Alınabilir mi?
İstanbul’daki mezarlıkların büyük çoğunluğu İstanbul Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü’ne bağlıdır ve resmi web sitesi üzerinden “Mezarlık Bilgi Sistemi” aracılığıyla kolayca bulunabilir.
Bu sistem sayesinde:
- Mezarlıkların konumu harita üzerinde görüntülenebilir.
- Google Haritalar üzerinden yol tarifi alınabilir.
- Mezarlık içi ada/parsel bilgileri ile mezar konumu sorgulanabilir.
- Cenaze defin yeri, tarih ve saat bilgisine ulaşılabilir.
Ayrıca, ALO 188 Mezarlıklar Çağrı Merkezi de telefonla yönlendirme ve yol tarifi hizmeti sunmaktadır.
Navigasyon uygulamalarında “İBB Mezarlık Bilgi Sistemi” entegrasyonu sayesinde birçok büyük mezarlığa doğrudan rota oluşturulabilir.
İstanbul Mezarlıkları Türleri: Müslüman, Gayrimüslim ve Tarihi Mezarlıklar
İstanbul, tarihi ve kültürel yapısı gereği farklı inanç gruplarına ait mezarlıklara ev sahipliği yapar. Mezarlıklar üç ana gruba ayrılır:
Müslüman Mezarlıkları
Karacaahmet, Zincirlikuyu, Edirnekapı Şehitliği gibi hem aktif gömü yapılan hem de tarihi değeri olan mezarlıklardır.
Gayrimüslim Mezarlıkları
- Ermeni Mezarlıkları: Şişli, Bakırköy, Kadıköy gibi ilçelerde bulunur.
- Rum Ortodoks Mezarlıkları: Balıklı, Şişli, Ortaköy bölgelerinde yer alır.
- Katolik ve Protestan Mezarlıkları: Feriköy ve Moda bölgelerinde dikkat çeker.
Tarihi Mezarlıklar
Eyüp Sultan Mezarlığı, Karacaahmet Mezarlığı gibi Osmanlı döneminden kalan ve tarihi kişiliklere ait kabirlerin bulunduğu alanlardır.
Ziyaret, kültürel miras ve dini turizm açısından da önemli yerlerdir.
Yeni Mezar Yeri Tahsisi Yapılan Mezarlıklar Hangileri?
İstanbul’da artan nüfusla birlikte yeni mezar yeri tahsisi yapılabilen mezarlıklar belediyeler tarafından belirlenmiş durumdadır. Genellikle şehir merkezinden biraz daha uzak bölgelerde yer alan bu mezarlıklar, geniş alanlara sahip ve modern altyapıyla donatılmıştır.
2025 yılı itibarıyla aktif olarak tahsis yapılan bazı mezarlıklar şunlardır:
- Kilyos Mezarlığı (Sarıyer)
- Yayla Mezarlığı (Pendik)
- Yeni Ayazağa Mezarlığı (Sarıyer)
- Kemerburgaz Mezarlığı (Eyüpsultan)
- Orhangazi Mezarlığı (Çekmeköy)
- Taşoluk Mezarlığı (Arnavutköy)
Bu alanlarda önceden yer tahsisi yapmak mümkündür. Vefat etmeden önce mezar yeri almak isteyen kişiler, ilgili ilçe mezarlık müdürlüklerine veya İBB Mezarlıklar Müdürlüğü’ne başvurarak işlem başlatabilirler.
İstanbul Mezarlıklarında Boş Yer Var mı? Nasıl Sorgulanır?
İstanbul’daki mezarlıklarda boş yer durumu İBB Mezarlıklar Müdürlüğü tarafından yönetilir ve mezar yeri tahsis talepleri bu kurum aracılığıyla karşılanır. Boş yer sorgulamak için:
- https://mezarlik.ibb.istanbul adresindeki “Mezar Yeri Tahsis Sorgulama” bölümü ziyaret edilebilir.
- İlçe, mahalle, mezarlık adı gibi filtrelerle arama yapılabilir.
- Telefonla bilgi almak isteyenler için ALO 188 hattı 7/24 hizmet verir.
Unutulmaması gereken önemli bir detay: Şehir merkezine yakın ve tarihi değeri olan mezarlıklarda (örneğin Zincirlikuyu, Karacaahmet) genellikle yeni tahsis yapılmamaktadır. Yeni definler, genellikle çevre ilçelerdeki geniş mezarlıklara yönlendirilir.
İstanbul’da Aile Mezarlığı Tahsisi Nasıl Yapılır? Kimler Alabilir?
Aile mezarlığı, birden fazla aile bireyinin aynı mezarlık parselinde defnedilebilmesi amacıyla alınan özel mezar alanıdır. İstanbul’da aile mezarlığı almak için:
- Vefat etmeden önce başvuru yapılması gereklidir.
- İBB Mezarlıklar Müdürlüğü’ne nüfus kayıt örneği ve başvuru dilekçesiyle gidilerek işlem başlatılır.
- Her aileye 2 ila 8 kişilik yer tahsisi yapılabilmektedir (mezarlığa göre değişir).
- Öncelik, İstanbul’da ikamet eden ve İstanbul sınırları içinde birinci derece yakını defnedilmiş kişilere verilir.
Aile mezarlığı ücretlidir ve mezarlığın konumu, altyapısı ve prestijine göre fiyatlar değişiklik gösterir.
İBB Mezarlıklar Müdürlüğü Hizmetleri: Cenaze Nakli, Mezar Temizliği ve Daha Fazlası
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü yalnızca defin işlemleriyle sınırlı kalmayıp birçok ek hizmet sunmaktadır:
- Cenaze Nakli: İl içi ve şehirler arası cenaze nakil hizmeti ücretsiz sunulmaktadır. Yurt dışı nakil için de destek alınabilir.
- Mezar Temizliği ve Bakımı: Belirli mezarlıklarda mezar taşı temizliği, çevre düzenlemesi gibi hizmetler talep edilebilir.
- Mezar Yeri Tahsisi: Ön başvuru ve tahsis işlemleri yapılabilir.
- Online Sorgulama ve Bilgilendirme: Cenaze defin yeri, kişi bilgisi, mezar konumu gibi detaylar e-Devlet veya İBB portalından sorgulanabilir.
Tüm bu hizmetler için ALO 188 hattı ve İBB’nin resmi web sitesi kullanılabilir.
Mezarlık Ziyaret Saatleri ve Kuralları: İstanbul’daki Mezarlıklarda Nelere Dikkat Edilmeli?
İstanbul’daki mezarlıklar genel olarak sabah 08:00 ile akşam 18:00 saatleri arasında ziyaretçilere açıktır. Ancak bazı büyük mezarlıklarda yaz/kış saat farkı uygulanabilir.
Ziyaretlerde dikkat edilmesi gereken kurallar:
- Mezar üzerine basılmamalı, çevre düzenine saygı gösterilmelidir.
- Gürültülü konuşma, müzik çalma veya kalabalık toplanmalar yasaktır.
- Bitki dikimi için belediyeden izin alınması gerekebilir.
- Ziyaret esnasında mezarlık görevlilerinin yönlendirmelerine uyulmalıdır.
- Hayvanların mezarlık içine sokulmaması tavsiye edilir.
Resmi ve dini bayramlarda, özellikle Ramazan ve Kurban Bayramı arifelerinde, mezarlıklarda yoğunluk yaşanır. Bu dönemlerde ek servis ve yönlendirme hizmetleri de devreye alınmaktadır.